ሓደገኛ ጒዕዞ ስደት ራህዋ

ካልኣይ ክፋል

ምምላጥ ካብ ኢድ ጨወይቲ

ብዝኾነ ክሃድም አለኒ ብምባል ንነብሰይ ኣእሚነያ፡ ምኽንያቱ አማራጺ ኣይነበረንን። እንተዘይ ሃዲመ፡ ክሸጡኒ እዮም። እቶም ራሻይዳ ዓርቢ ዕረፍቶም ስልዝኾነ፡ ንዓርቢ ንምድላው እተን ኣንስቲ ኩሉ ግዜ ሓሙስ ሓሙስ ክዳውንተን ይሓጽባ እየን። ካብቲ ዝሐጽብኦ ክዳውንቲ ሐንቲ ዕባያ (ናይ ገጽ መሽፈኒ) ካብ አፍደገ ገዝእን ብምውስድ ሐቢአ ኣብቲ ተአሲርናሉ ዝነበርና ብዓገፋ ዝተሰርሐ ገዛ ምሳይ ሕዘዮ አትየ። ልክዕ ሰዓት 2፡00 ናይ ለይቲ፡ ኩሎም ደቅሶም ከለው ቀስ እለ ተጻጊመ ካብቲ ገዛ ጥራሕ እግረይ ብምውጽእ፡ በቲ ዕባያ ገጸይ ከምቲ ናተን ተሽፊነ ካብቲ ቦታ ሃዲመ። ድሕሪ ነውሕ ጉዕዞ መአዝነይ ጠፈኡኒ፡ ኮለል ክብል፡ ምድሪ ወጊሑ፡ ብጣዕሚ ተሽገርኩ። ሰጣሕ ጎልጉል ብምዃኑ መጽለሊ ሰኣንኩ። ጽምኢ ማይ፣ ጥሜት፣ ፍርሒ ተሐዋዊሶም ብጣዕሚ ተሽገርኩ።

ነዊሕ ጒዕዞ ምስ ተጒዓዝኩ ሓንቲ ቈጥቋጥ ረኸብኩ እሞ ኣብኣ ጽግዕ ኢለ ደቀስኩ። ድሕሪ ነዊሕ ሰዓታት፡ ጽሓይ ምስ ሃረመትኒ ተባራበርኩ። ካብቲ ዝነበርኩዎ አዚዩ ርሕቕ እልካ መካይን ይንቀሳቐሳ እኳ እንተነበራ ተዳኺመ፡ ዓቕመይ ተጸንቂቑ ስለዝነበረ ነቲ ቦታ ክበጽሖ ዘይከኣል እዩ ዝነበረ። ብጣዕሚ ተዳኺመን ጽመኢ ማይ በርቲዑኒን እዩ ዝነበረ። ብድሕሪ’ዚ እንታይ ይሐይሽ ብምባል ምስ ነብሰይ ክማኸር ጀመርኩ። ሓገዝ ክረክብ እንተ ኮይነ ናይ ግድን ናብቲ አብቲ ከባቢ ዝርከብ ጽርግያ  ክብጽሕ አለኒ ብምባል ነብሰይ ከእምና ነይሩኒ። ስነይ ነኺሰ ብሕራነ ከኣ ጒዕዞይ ጀመርኩ። ነዊሕ ምስ ተጓዓዝኩ ኣዚየ ብጽምእ ማይ ተሰነፍኩ። ኣማራጺ ስለዘይነበረኒ ሽንተይ ሰትየ። እቲ ሽንቲ ‘ዉን ዉሑድ ስለዝነብረ ነብስይ ረሽሽ ክብለኒ ጀመረ። ንነብሰይ ከኣ ክቐብጻ  ጀመርኩ።  ግን  ኣምላኽ ረዲኡኒ ከባቢ ሰዓት 5፡00 ናይ ምሸት ይኸውን ሓደ ዑማ [ዕማመት] ዝገበረ ዓቢ ሰብአይ ካብ ሕርሻ  መኪና ሒዙ ንገዝኡ እንዳ  አተወ ረኸበኒ። ካብቶም ራሻይዳ መሲሉኒ ብጣዕሚ ሰንበድኩ። ግን “ያቢት” [ኣቲ ጓል] ብምባል ጸዋዓኒ።  “ንከሰላ ድኺ?’ ብምባል ከኣ ሐተተኒ። እንዳፈራሕኩ “እወ” በልክዎ።

“ተሰቐሊ” ከኣ በለኒ። ፍጥነት ብዝተሐወሶ ጒዕዞ ንከሰላ ቀጸልና። በቲ  ኣለባብሳይ  ሱዳናዊት ራሽይዳ እየ መሲለዮ።  ሱዳናውያን ኣብ ደቂ- ኣንስትዮ  ክብረት ኣለወም። ከሰላ ምስ በጻሕና፡

“ኣበይ እዩ ገዛኺ፧ ከብጽሐኪ።” እሉ ምስ ሐተተኒ  ብኽያት ስዓረኒ። ንክዛረብ ከኣ ተጸዓርኩ። “ማዓለሽ፡ ማዓለሽ” ብምባል ከጸናንዓኒ ፈትነ። ግን ኣብ ዝኸዶ ስለዘይነበረኒ፡ ኣማራጺ ስለዘይ ነበረኒ ናይ

ግድን ክነግሮ ነይሩኒ።  ፍርሒ ብዝተሓወሶ ከኣ “ሓጂ” እለ ብምጽዋዕ “ማዓለሽ [ይቕሬታ] ክዛረበኩም ድልየ።” እለዮም። “ጸገም የለን።” ብምባል ከኣ መለሰለይ።

“ኣነ ኤርትራዊት እየ፣ ራሽይዳ ጨውዮምኒ  ነይሮም። ካልኦት ብጾተይ እዉን ገና ተታሕዞም አለው፡ የሳቕይዎም አለው። በጃኻ ሓግዞም። ኣብ ሕማቕ ኩነታት አለው፤ በጃኻ ንዝምልከቶም  ኣካላት  እንተ ትሕብረሎም ጽቡቕ ነይሩ።” በልኩዎ። ብጣዕሚ ድማ ሰንብደ።

“ራሽይዳ እንዲኺ መሲልክኒ ነይርኪ።” ከኣ መለሰ። ካብኡ  “ማዓለሽ” ብምባል ንገዝኡ ወሰደኒ።  ሓምድ እድርስ እዩ ዝባሃል። ብጣዕሚ ተሓባብሩኒ። ማይ፣ መግቢ፣ መሕደሪ ብምሃብ ጽቡቕ ኣእንጊዶምኒ። ባዓልቲ ቤቱ ድማ ሕዙኒ ኣብቲ ገዛ ብምምጽኡ ሰንበደት። እንታወይቲ ራሻይዳ ሕዝለይ መጸኡ ኢላ ብምሕሳብ ከኣ ጸወግወግ በለትለይ። “ማዓለሽ” እልዋ ንውሽጢ ገዛ ብምእታው ኩሉ ነገር ምስ ነገራ ግን ብጣዕሚ ደንግጽትለይ። ክዳንን ጫማን ብምሃብ ንሰለስተ መዓልቲ  ኣዕሪፈ።

መዓሰከር ስደተኛታት ሸገራብ ደቂ-ትሕቲ ዕድመ ጽዐመጻሉ መዓስከር

ኣብ ራብዓይ መዓልተይ  ናብ’ቲ አብ ከሰላ ዝርከብ  ንቑጣ መቐበል ስደተኛታት አብጽሑኒ። ብዕለት 4 መስከረም 2011 ከኣ ኣብቲ ነቚጣ ኣተኹ፣ ብሰላም እዉን ተቐበሉኒ። ድሕሪ አርባዕተ መዓልቲ ከኣ፡ ብዕለት 8 መስከረም 2011፡ ስዓት 10፡00 ናይ ንግሆ ንሸገራብ ተበገስና። ድሕሪ ነዊሕ ናይ  ምድረ-በዳ ጒዕዞ ከኣ ንሸገራብ፡ ልክዕ ሰዓት 5፡30 ናይ ምሸት አቶና። ኣብ ሽገራብ ትሕቲ ዕድመ ዝዕቈብሉን ዝእለዩሉን ፍሉይ ቦታ ኣሎ። ኣብ ኮሚሽን ስደኛታት ተመዝጊብና ምስ ወዳእና ናብቲ ናይ ትሕቲ ዕድመ መእለዪ ወሰዱኑ። እቲ ኣብኡ ዝጸንሓኒ ኲነታት ግን ዘሰንብድ እዩ። እቶም ኣብኡ ዘለዉ መናሰያት ካራ ዘይዓጥቕ የብሎምን። ነተን ኣብኡ ተዓቚበን ዘለዋ ትሕቲ ዕድመ ደቂ አንስትዮ ክጋስስወን  ምስ ረአኹ ብጣዕሚ ንሂወት ጸሊአያ። ኣዚዩ ከኣ ምድረ ሰማይ ጸልመተኒ።

ሓንቲ ካብተን ግዳያት እዚ ጾታዊ ዓመጽ ዝኾነት ጓል ምሉእ ለይቲ ክትብኪ ንሕና ድማ ዓይኒ ዓይና ክንሕሉው፡ ብፍርሒ ተዋሒጠ ከይደቀስኩ ሐደርኩ። ኣዚየ ከኣ ተደሃልኩ። ብድሕር’ዚ ሂወት ሽገራብ መሪር ምዃኑ ተረዳእኩ። ድሕር ሐደ ሰሙን ይከዉን ነቲ ቦታ ክላልዮ ጀመርኩ።

ነቲ አብቲ ቦታ ነቶም [ትሕቲ} መንእሰያት ክኣሊ ዝተመደብ ወዲ 35 ዓመት ዝኸዉን መንእስይ አብቲ ምግብና ረኺበ ኣዛራሪበዮ ነይረ። መጀመርያ ሰላምታ ተለዋውጥና። “ስምዓኒ ዝሐወይ ሐንቲ ሕቶ  ክሐተካ ተፍቅደለይ ‘ዶ፧” ሓተትኩዎ።

“ጸገም የለን፡ ክትሐትኒ ይከኣል እዩ።” መለሰ።

“እዚ ቦታ መዕቆቢ ድዩ ወይስ መመንዘሪ፧” ኢለ ምስ ሓተትኩዎ፡ ብጣዕሚ  ሰንብደ። “መዕቆቢ እምበር።” ክብል ከኣ መለሰ። “ኣነ ካብ ዝመጽእ ናብ’ዚ ቦታ ሐደ ሰሙን ገይረ አለኹ። ንደቂ አንስትዮ ክደፍርወን (ክጋሳስወን) ይዕዘብ ኣለኹ።   አብዚ ካብ ዝመጽእ በዚ ዘሎ ኣሰቃቒ ኩነታት፣ ብሰንክ ፍርሒ ከይደቀስኩ እሓደር ኣለኹ። ሕጂ ግን እንታይ መፍትሒ ይርከቦ፧  አብዚ አነ ዘለኹዎ  መደቀሲ አርባዓተ ትሕቲ ዕድመ ደቂ ኣንስትዮ ጠኒስን አለዋ። እንታይ ትገብርወን።” በልኩዎ ብብክያት እንዳ ተነኽነኽኩ። ብጣዕሚ  ከኣ ሰንበደ።

“እንታይ ትብሊ፧”  ብምባል ከኣ አፍጢጡ ጠመተኒ። “በሊ ምስ ማንም ሰብ ብዛዕባ እዚ ጒዳይ ክትዛረቢ የብልክን።” ክብል ኣጠንቀቐኒ።

“ንምንታይ፧ እለ ሐተትክዎ!

“ክሳብ ንሕና ንራዳደኣሉ።” በለኒ። ብድሕሪ’ዚ ነዚ ዝምልከት አኼባ ተጌሩ። አብቲ አኼባ ነቶም መንእሰያት ኣኪቦም ከም አጀንዳ ዘቅረብዎ ከኣ አብዚ ንትሕቲ ዕድመ ደቀ-አንስትዮ ትጋስሱ አለኹም፡  ካራ ዓጢቕኩም ትንቃሳቐሱ አለኹም ዝብል እዩ ኔሩ። ማንም መንእሰይ ካራ ሕዙ ዝተረኽበ፣ ንደቂ-አንስትዮ ዝተጋሰሰ፡አብ ናይ ደቂ-አንስትዮ ገዛ ዝተረኽበ  ስጉምቲ ክዉሰዶ ምዃኑ ብምጥንቃቕ ከኣ ነቲ አኼባ ደምድምዎ። እተን ዝጠነሳ  ደቂ-አንስትዮ አይዘከርወንን። ብጣዕሚ  እዩ ዘሕዝን።

ድሕሪ ሰለሰተ መዓልቲ  ሐደ መንእሰይ  መጸኡ “ንዓኺ ካራ ገይረ ክጠባብሐኪ እየ፡ ቀሲንኪ ኣይትሐድሪ።” ብምባል አፈራርሕኒ። ናብቲ አላዪ ብምኻድ ከዛርርቦ እኳ እንተ ፈተንኩ ስለዝፈርሐ ዕድል ክህበኒ አይካአለን። አነ ከኣ ክቐስን አይካአልኩን፡ ለይቲ ከይደቀስኩ ይሓደር፡ ንግሆ ድሕር ቁርሲ ይድቅስ። እቲ ኲነታት ብጣዕሚ መረረኒ ግን ከኣ አማራጺ ኣይነበረንን። ብድሕረኡ ከምዝሰማዕኩዎ [እቶም ዓመጸኛታት] ነቲ ሐላፊ ከይተረፈ ኣፋርርሐምዎ እዮም።

ድሕሪ ሰሙን ይኸውን ኣቶም ዓመጽቲ አብቲ ናይ ቀደም ባህረኦም ተመሊሶም። ንደቂ-አንስትዮ ብሐይሊ ይጋሰስወን። ክብክያ ከለዋ ክትሰምዐን ከሎኻ ብጣዕሚ የሕዝነካ። ሎሚ ንዕዐን ጽባሕ ከኣ ንዓይ ኣብ ዝብል ሻቕሎት ኢኻ ትነብር። እቲ ኲነታት ምንባርካ እዩ ዘጽልእ። ብድሕሪ’ዚ ካብቲ መዓስከር ክወጽእ እኳ እንተፈተንኩ መገዲ ስኢነ፡ ሓርበተኒ። ገንዘብ እዉን ኣይነበረንን። ዓቕለይ ከኣ ጸበበኒ፣ ዝገብሮ ‘ዉን ጠፈኣኒ። እቲ እንኮ ዓቕመይ ጾሎት እዩ ዝነበረ።

ብድሕሪ’ዚ ሓንቲ ጓል 14 ዓመት ትኸውን፡ ትሕቲ ዕድመ መዳቕስተይ ኣዚያ ሓመመት። ተምላስን ተቕማጥን ምስ በርተዓ ንሕክምና ኣሰንየያ ከድኩ። በርትዒዋ ስለዝነበረ ሓካይም ኢንፊጅን ተኸሉላ። ሓኪም ናይ ደም መርመራ ክገብረላ ፍቓዳ ምስ ሓተተ ከኣ ነብሰጾር ምዃና ሓበረቶ። ብመልሳ ዝሰንበደ ሐኪም “ካብ መን ጠኒስኪ፧” ክብል ሓተታ።

ሕምምቲ ኣይፈልጦምን እየ፣  ሰለሰተ ኮይኖም እዮም ተጋስስምኒ።” ብምባል ብብኽያት ተነኽነኸት። እቲ ሓኪም ብጣዕሚ ደንገጸላ።

“ደሐን፡ ኣጆኺ።” ብምባል ድሕሪ ምጽንናዕ። “ሕጀ ግን ናይ ግድን ናይ ደም መርመራ ክንገብረልኪ ኢና።” በላ። ንሳ’ዉን ፍቓደኛ ኮነት። ብድሕሪዚ ንመርመራ ደም ተወስደላ። ንዉጽኢት ናይ’ቲ መርመራ ከኣ ብተርባጽን ጭንቀትን ተጸበናዮ።  ንነዊሕ ከኣ ተጸበና። ሓካይም ከኣ ምስ’ቲ ዝነበረቶ ኲነታት ዉጽኢት እቲ መርመራ ከመይ ገይሮም ከም ዝነግርዋ ሓርበቶም። ኩነታት ጥዕንኣ ቊሩብ ምስ ተመሓየሸ ሓደ ክእላ ምኽሪ መጽኡ ብኤች ኣይቪ (HIV) ተለኺፋ ከምዘላ ሓበራ። ኣዝየ ከኣ ሰንበደትን ሓዘነትን። አነ ድማ ኣዚየ ሰንበድኩን ሓዘንኩን። ብዓመጽ ምጥናሳ እንዳ ኣጒሃየኒ ተደራቢ ብኤች ኣይቪ ምልካፋ ጠሪሹ ኣርመመኒ።

ይቕጽል …

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s