ኤርትራውያን ስደተኛታት ካብ ቀታሊ መዳጐኒታት ሊብያ ኸምዝግዕዙ ይገበር–ዋዕላ ኣብ ደገ ዝነብሩ ኤርትራውያን ናብ ሕብረት ኤውሮጳ ጻውዒት የቕርብ

(ብራስለስ፡ 13 ታሕሳስ) ኣብዚ መራሕቲ ኤውሮጳዊ ሕብረት ንሓላፍነታዊ ኣገባብ ምሕደራ ዋሕዚ ስደተኛታት ይኸውን ዝብልዎ ኣማራጺታት ዘቕርቡሉ ዘለዉ እዋን፡ ኣብ ብራስለስ ኣብዚ ሰሙን ዝካየድ ዘሎ ዋዕላ ልዕሊ 200 ኣባላትን ኣፈኛታትን ኣብ ስደት ዝነብሩ ኤርትራውያን፡ ኣብ ሊብያ ዝርከቡ ኤርትራውያን ስደተኛታት ክግዕዙን ዳግም ክጣየሱን ክግበር፡ ከምኡ ድማ ድሕነቶም ክረጋገጽ ጻውዒቱ ኣቕሪቡ።

ኤርትራን ኢትዮጵያን ፖለቲካዊ ምሕዝነት ኣሐዲሰን ክነሰን፡ ከቢድ ምግሃስ ሰብኣዊ መሰላት ገና ኣብ ኤርትራ ይቕጽል ብምህላዉ ከም ውጽኢቱ ዋሕዚ ካብ ሃገሮም ዘምልጡ ኤርትራውያን ይቕጽል ኣሎ። ካብዚ ሓሊፉ፡  መሸጣ ሰባት ኣብ ልዕሊ ኤርትራውያን ስደተኛታት ይውስኽ ኣሎ። ኣሽሓት ኤርትራውያን ስደተኛታት፡ ዝበዝሕ እዋን ጸለቕ ንኽኸፍሉ ጅሆ ተታሒዞም፡ ኣብ ወጻኢ ዝነብሩ ኤርትራውያን ናጻ ኸውጽእዎም ኣሽሓት ኤውሮ እናኣከቡሎም፡ ኣብ ኢድ ተሻየጥቲ ኣብ ሊብያ ይሃልቁ ኣለዉ።

ኣብ ኢጣልያ ስደተኛ ዀይኑ ዝነብር ኣብርሃለይ ተስፋይ ብኹነታት ናይቶም ኣብ ሊብያ ብዘይተስፋ ዝተረፉ ቤተሰቦም ዓቕሊ ዘጽበቡ ኤርትራውያን ኣዘውቲሮም ዝድውሉሉ ጻውዒታት ይቕበል። “ካብ ሊብያ ዝመጸ ኣስካሕካሒ ተንቃሳቓሲ ስእልታት ዝማህመኑ፡ ዓጸቦ ዘሳቕዮም፡ ክንክን ሕክምና ዝተኸልከሉ፡ ብርቱዕ ግፍዒ ዝወረዶም፡ ብተደጋጋሚ ዝተጨውዩን ኣሽሓት ኤውሮ በጃ ኽኸፍሉ ብጸለቕ ዝተታሕዙን ርእየ እየ። ብቕልጡፍ ክግዕዙ ኣለዎም፡” ድማ ይብል። ዓሰርተ ሽሕ ዝበጽሑ ኤርትራውያን ስደተኛታት ኣብ መዓስከራት ሊብያ ይማስኑ ኣለዉ።

ናብ ኢትዮጵያ ዶብ እናሰገሩ፡ ተራእዩ ዘይፈልጥ ብዝሒ እዮም ኤርትራውያን ሃገሮም ገዲፎም ዝስደዱ ዘለዉ። ብመሰረት ወኪል ምሕደራ ጉዳያት ስደተኛታትን ተመለስትን ኢትዮጵያ ዝዀነ ተክኤ ገብረየሱስ መዓሾ፡ ካብ 350 ክሳብ 600 ኤርትራውያን መዓልታዊ ናብ ኢትዮጵያ እናሰገሩ ዑቕባ ይሓቱ ኣለዉ። እቶም ኤርትራውያን ስደተኛታት፡ “ኣብ ኤርትራ ዘሎ ኹነታት ኣዝዩ ሕማቕ እዩ። መዛዘሚ ዘይብሉ ሃገራዊ ኣገልግሎት ገና ኣብ ቦትኡ እዩ ዘሎ። ኩነታት ናብራ መሊሱ ይኸፍእ ኣሎ፡” ኸምዝብሉ ይጠቅስ። ብመሰረት ላዕለዋይ ሽማግለ ስደተኛታት ውድብ ሕቡራት ሃገራት፡ 12 ሚእታዊት ካብ መላእ ህዝቢ ኤርትራ ካብታ ሃገር ኣምሊጡ እዩ።

ነቲ ዋዕላ ኣብ ስደት ዝነብሩ ኤርትራውያን ዝተሳተፍዎ ኣፍሪቃውያን መራሕቲ ብዛዕባ እቲ ኣብ ኤርትራን ኣብ ሊብያን ዘሎ ኹነታት ዘለዎም ስክፍታ ገሊጾም። “ኣብ ዝሓለፈ ኽልተ መዓልቲ ብዙሓት ስደተኛታት ክዛረቡ ሰሚዐ። ዛንታታቶም ንምስምዑ ዘስካሕክሕ እዩ፡” ይብል ብረቡዕ ነቲ ዋዕላ ዝኸፈቶ ምክትል ፕረሲደንት ሕብረ-ኣፍሪቃዊ ባይቶ ቺፍ ፎርቹን ቻሩምቢራ። “ምስክርነታቶም ኣብ ኣፍሪቃ ዘመናዊ ባርነት ከምዘሎ ዘርኢ እዩ። ኣብ ኣፍሪቃ ዘመናዊ ባርነት ከይህሉ ዓቕምና ዘፍቅዶ ዘበለ ኽንገብር ኣለና።”

ምስ ምእታው 2019 መንግስቲ ኤርትራ መሪሕነት ናይቲ ብሕብረት ኤውሮጳ ዝምወል ጸረ ምስግጋር ሰባት ዝዀነ መደብ ክቕብል እዩ። እዚ መዝነት እቲ ላዕለዎት ሰበስልጣን ኤርትራ ምስ መሸጣ ሰባት ዘለዎም ምትእስሳራት ዘርኢ መርትዖታት ኣብ ቦትኡ እንከሎ እዩ ናብ ኤርትራ ዝሓልፍ ዘሎ።

“ኣንጻር መሸጣ ሰባት ንምቅላስ ተወሳኺ ንኸም ኤርትራ ዝኣመሰላ ላዕለዎት ሰበስልጣነን ኣብቲ ንግዲ ዝተዋፈሩ ሃገራት ዝወሃብ ምወላ ሕብረት ኤውሮጳ ኣብዚ ሰሙን ክጸድቕ ምዃኑ ብዙሕ ዘሰክፈና እዩ፡” ትብል ኣብ ዩኒቨርሲቲ ቲልቡርኽ ኣህጉራዊ ዝምድናታት እትምህር ፕሮፌሰር ሚርያም ፋን ራይሰን። “ስግንጢራዊ ኣገባብ ምሕደራ ስደት፡” ክትብል ድማ ትገልጾ። ወሲኻ፡ “ሕብረት ኤውሮጳ ነቶም ካብ መሸጣ ሰባት ዝኸስቡ ወገናት ገንዘብ ምሃብ ከቋርጾ ኣለዎ ትብል።”

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s